Ston
Het meer dan gezellige Ston staat bekend voor zijn 'Europese Chinese Muur', de Middeleeuwse stadsmuren, maar ook voor de heerlijke oesters en de zoutwinning.
Hoe er naartoe?

Vandaag de dag kan je via de Pelješacbrug over het Neretvanski-kanaal. Om in Ston te komen verlaat je de nieuwe baan voorbij Metohija en neemt de 414 richting Ston.
Vroeger, toen je nog langs de kust reed en de grens met Bosnië en Herzegovina moest passeren, kon je vanop het vasteland de beroemde muur van Ston al over de heuvelrug zien liggen. Wie vanuit Dubrovnik komt, kan dit alsnog doen.


Zodra je het schiereiland langs die kant oprijdt, zie je rechts in de Malostonski-baai oester- en mosselkwekerijen. Deze delicatessen moet je in Ston zeker een keer eten, ze zijn heerlijk. Gegrilde oesters, gepaneerde oesters, rauwe oesters...
Mosselen op typische Kroatische wijze klaargemaakt: met broodkruim, olijfolie, peterselie, knoflook, ui, tomaten en witte wijn.


De muur
Ben je speciaal gekomen om de beroemde en unieke muur van Ston te beklimmen? Rijd dan Ston voorbij tot in Mali Ston.
Hier kom je normaal gesproken uit als je de tocht over de muur maakt, want de twee zijn door de muur met elkaar verbonden. Ik zeg bewust: normaal gesproken. Want wij vertrekken hier, in Mali Ston, en komen uit in Ston zelf. Waarom?
Je zal blij zijn met deze tip: Tip:
Vertrek in Mali Ston voor de tocht over de muur.De klim is van hieruit minder zwaar.
Het grootste gedeelte zal je afdalen terwijl je rood aangelopen, puffende tegenliggers passeert...
Parkeer je auto in Mali zelf, of wandel vanaf de parking in Ston langs de baan naar Mali... soms raak je daar je auto nog gratis kwijt op een kleine zandparking vlak voor het stadje...
In Mali Ston kan je aan het restaurant links de heuvel op, aan het "eind" van de muur een ticket kopen.
Mali Ston
Nu we hier toch zijn, even wat meer over dit pitoreske dorpje.
Aan dit kleine haventje vind je enkele zeer bekende gespecialiseerde restaurants, maar wij verkozen het gezellige, levendigere Ston zelf om iets te eten.
In Mali kan je dan weer gemakkelijk leuke plekjes vinden om te zwemmen. Dat kan in Ston zelf dan weer niet. Misschien iets voor straks, nadat je bezweet de muur toch vanuit Ston zelf hebt gedaan...
Vanuit Mali Ston de muur op
En dan nu: de muur op! Je start aan Fort Fortuna van waar je een prachtig uitzicht hebt over de baai van Mali Ston. De middeleeuwse vestigingsmuren van Ston hebben een totale lengte van 5,5 km. Daarmee is de 14e-eeuwse muur, na de Chinese, de langste ter wereld.
Oorspronkelijk hadden de rond 1333 gebouwde muren een onregelmatige vijfhoekige vorm. Drie forten en torens, versterkt door 10 ronde en 31 vierkante flanktorens en 6 halfronde bastions om de stad te verdedigen.
Na een aardbeving in 1667 bleef een deel van de muur vernietigd achter. Na nog eens een aardbeving in 1996 was de muur lange tijd niet helemaal begaanbaar, maar sinds kort kan je weer helemaal van Ston naar Mali Ston wandelen, of omgekeerd.
Ook van de oorspronkelijke 40 torens en 5 forten bleven slechts 20 torens overeind.
Sommige forten zijn nog in vrij goede staat, terwijl andere slechts ruïnes zijn en weer andere gerenoveerd worden.
Bedenk bij het beklimmen van de eerste steile trappen even dat dit voor jou de zwaarste is... Aan Kula Dobri heb je de voor jou steilste klim achter de rug. De pittigste voor benen en kuiten mag jij straks afdalen...
En dan sta je helemaal boven, op de wachttoren 'Bartolomeo Redoubt' onder de Kroatische vlag te genieten van het uitzicht over de stad Ston. De zoutpannen liggen te glinsteren in de zon. Links van je zie je de kuitenbijter die jij niet moest doen, jij kan hier naar beneden of langs de rechterkant naar het oude fort beneden. Wij kozen voor het laatste.
De gekleurde parasols beginnen te lokken.... restaurantjes en terrasjes die op ons liggen te wachten voor een verfrissend drankje of iets lekkers.
De muur boven dit laarste fort, helemaal naar de top van de heuvel, is momenteel nog afgesloten, maar het is blijkbaar wel de bedoeling ook die terug te renoveren en in gebruik te nemen... Amai, de beentjes...
Ston
Franciscaner klooster met kerk van St. Nicholas
Je bent nu vlak bij het Franciscaner klooster. Het klooster dateert uit 1347 en werd onlangs volledig gerestaureerd en zou nu een bejaardentehuis zijn.
Het klooster staat bekend om zijn bibliotheek met zo'n 30.000 boeken, waarvan er 216 vóór 1501 geschreven zouden zijn. Ook de oudste apotheek van Europa bevindt zich hier.
Voor het klooster is een klein park met enkele banken en een speeltuintje. Je vindt er ook een maquette van de stad en de muren.
Tvrdava Kaštio of Veliki Kaštel Fort
Wie in Ston zelf vertrekt zal deze vesting waarschijnlijk als eerste bezoeken. Weet dat je met het ticket van de muren ook dit fort mag bezoeken.
Het fort Kaštio was eigenlijk al een goed bewaard gebleven 15e-eeuws fort. Na de renovatie, waarbij de originele structuur bewaard is gebleven, werd het geheel omringd door een gracht. Het gevoel van lang vervlogen tijden herleeft!
Crkva Sv. Vlaho - St. Blaise's Church
Ook dit charmante, kerkje werd grondig onder handen genomen. De pseudo-byzantijnse stijl werd behouden, maar het verschil met het armzalige, half ingestorte kerkje van 2009 is enorm...

Ooit stond op dezelfde plek een kathedraal uit 1342. Nadat hij twee keer – in 1667 en in 1850 – verwoest werd door aardbevingen, werd hij in 1870 vervangen door deze kleine, serene kerk.
Solana Ston
Achter het fort liggen de beroemde zoutpannen van Ston. Ze zijn nog steeds in gebruik en gelden als de oudste, best bewaarde, nog actieve zoutpannen van Europa. In dit ‘openluchtmuseum’ valt veel te ontdekken over de traditionele, handmatige zoutwinning, die sinds de 14e eeuw vrijwel onveranderd is gebleven. Ter plaatse zijn ook diverse zoutproducten verkrijgbaar.
Wist je dat:
- Zeezout gewonnen wordt door zeewater te verzamelen achter lage muurtjes. In deze ondiepe bekkens verdampt het water en blijft het zout achter. Door de warmte van de zon neemt de zoutconcentratie toe tot het verzameld kan worden.
- De Romeinen deze techniek al gebruikten.
- Zeezout gezonder is dan gewoon keukenzout doordat het ook magnesiumchloride en natriumsulfaat bevat.
- Zout vroeger als betaalmiddel werd gebruikt.
- Dat er daarom flink werd gevochten en de muren van Ston niet enkel ter bescherming van de bewoners dienden, maar ook ter bescherming tegen rovers die uit waren op hun "witte goud".
Genieten
Het stadje is niet groot, op een halve dag heb je alles wel gezien. Maar het is bijzonder charmant en erg gezellig. Bovendien is het hier op culinair vlak een waar paradijs, ook voor de fijnproevers onder ons.
Zowel in Ston zelf als in Mali Ston (waar de twee bekendste restaurants zijn - langs de baan, een kwartiertje stappen).
Zeevruchten en schaaldieren geserveerd met zwarte risotto, oesters op verschillende wijzen bereid, kreeft en inktvis...

Ook de wijn is hier heerlijk: de donkerrode Dingac, Postup en Plavac Mali zijn de bekendste. Kuier door de straatjes, kies een terrasje en geniet. Je hebt het verdiend.
Het mooie oude gebouw is het Matični ured Ston, het registerkantoor of de burgerlijke stand. Net zoals bij ons dus voor aangiftes van huwelijken, geboortes en overlijdens.

In en rond de oude stad vind je holiday homes, villa's, appartementen en hotels. Hou je van een levendig, sfeervol avondje, wil je overdag gewoon wat wandelen en luieren of op uitstap? Zwemmen vlak bij Ston ? Prapratno beach, zo'n 4 km ten zuiden van Ston is het dichtsbij...
Ston is de perfecte uitvalsbasis om het schiereiland te verkennen, maar ook voor bijvoorbeeld een dagtrip naar: Trsteno, Dubrovnik, Korcula, N.P. Mljet en Baćinska jezera...
